Automatyzacja

WIANIE ZBOŻA TO NAJDAWNIEJSZY SPOSÓB CZYSZCZENIA

Poprzednikiem Wialni ISM jest Wialnia klasyczna, czyli urządzenie rolnicze napędzane siłą mięśni rąk lub z napędem mechanicznym,  służące do oczyszczania młóconego ziarna, oddzielenia go od plew i innych zanieczyszczeń.

Zanim skonstruowano wialnię, wymłócone zboże oczyszczano podrzucając ziarno przy lekkim wietrze. Cięższe ziarno spadało szybciej, a lżejsze plewy były zdmuchiwane przez wiatr. Zanieczyszczenia o podobnym ciężarze ale różniące się wielkością od pozyskiwanego ziarna rozdzielano przetakami.

Ręcznie napędzana wialnia składała się z drewnianej obudowy tworzącej kanał do przewiewania i obudowy wentylatora odśrodkowego wykonanego z kilku płaskich łopatek oraz zespołu ruchomych sit.  Wentylator napędzany korbą kierował powietrze do kanału. Nad kanałem do przewiewania znajdowała się skrzynia z czyszczonym materiałem z regulowaną szczeliną, przez którą do kanału wsypywało się zmłócone ziarno z plewami. 

Czyszczony materiał wpadając do kanału opadał na sita górne i był jednocześnie zwiewany wiatrem wytworzonym przez wentylator. Sita górne oddzielały duże zanieczyszczenia, a podwiewający je wiatr wydmuchiwał plewy i lekkie zanieczyszczenia. Na sitach dolnych oddzielano ziarno od drobniejszych zanieczyszczeń. W prostych konstrukcjach stosowano tylko jedno sito górne i jedno dolne, w zaawansowanych po kilka sit. 

Materiał rozdzielano na co najmniej trzy frakcje:

  • to co pozostało na górnym sicie, czyli zanieczyszczenia większe i lżejsze od ziarna, które czasem dzielono na frakcje,
  • to co zostało przesiane przez sito dolne, czyli zanieczyszczenia mniejsze od ziarna,
  • to co przeleciało przez sito górne a nie przeleciało przez sito dolne, czyli ziarno.

 

Z sit separowane materiały pochylniami zsuwały się do skrzyni na podłogę lub do worków.

W czasie pracy, skrzynia z której zboże wysypywało się na sita, jak i zespół sit były potrząsane przez mechanizm wialni, aby zapewnić równomierne przesypywanie się zboża.

W najczęściej stosowanej konstrukcji materiał czyszczony opadając ze skrzyni na sito górne (czasami dwa; wstępne i zasadnicze) był podwiewany wzdłuż i od dołu sita, sito to oddzielało materiał lekki i duży (plewy i słomę, kłosy), materiał dobry i drobny przesiewał się przez to sito, spadając na dolne sito, które odsiewało poślad i drobne zanieczyszczenia. Materiał zdmuchiwany z sita górnego bywał rozdzielany w zależności od miejsca upadku na kilka frakcji od najcięższego (ziarna błędnego), poprzez średni (poślad i drobne nasiona chwastów) do najlżejszej plewy i fragmenty roślin.

Oprócz wialni ręcznych były wialnie napędzane kieratem lub silnikiem elektrycznym.

W niektórych rejonach Polski, zwłaszcza w Małopolsce, wialnie błędnie nazywano młynkiem. Młynek różni się od wialni tym, że nie posiada sit, a wentylator młynka wytwarza znacznie silniejszy strumień powietrza, rozdzielając materiał tylko na podstawie miejsca upadku na trzy do czterech frakcji.

W wialnie ISM również nie ma sit, zaś rozdział materiału odbywa się wyłącznie za pomocą strumienia powietrza, siłę którego można naprawiać 

Poprzednikiem Wialni ISM jest Wialnia klasyczna, czyli urządzenie rolnicze napędzane siłą mięśni rąk lub z napędem mechanicznym,  służące do oczyszczania młóconego ziarna, oddzielenia go od plew i innych zanieczyszczeń.